به مناسبت روز جهانی میراث فرهنگی ناملموس؛ 25 مهر

 

میراث فرهنگی ناملموس، بخشی زنده از هویت و حافظه فرهنگی جوامع است که در آیین‌ها، سنت‌ها، هنرها، دانش‌ها و روایت‌های نسل‌به‌نسل انتقال‌یافته جلوه‌گر می‌شود. روز جهانی میراث فرهنگی ناملموس، فرصتی برای توجه به اهمیت شناخت، پاسداشت و انتقال این میراث به نسل‌های آینده است.
داستان‌های عاشقانه و حماسی ادبیات فارسی، از جمله روایت ماندگار شیرین و فرهاد، بخشی از حافظه فرهنگی ایران به شمار می‌روند که در گذر زمان، از طریق شعر، قصه‌گویی و هنر به نسل‌های مختلف منتقل شده‌اند.
تابلوی «شیرین و فرهاد کوه‌کن» اثر استاد حسین بهزاد، که در موزه استاد بهزاد مجموعه فرهنگی‌تاریخی سعدآباد نگهداری می‌شود، جلوه‌ای از پیوند ادبیات فارسی با هنر نگارگری ایرانی است. این اثر بخشی از روایت شیرین و فرهاد را در قالب تصویر بازآفرینی می‌کند و زمینه‌ای برای آشنایی مخاطبان با بازتاب داستان‌های ادبی در هنرهای تجسمی ایران فراهم می‌آورد.
استاد حسین بهزاد در این تابلو، روایت داستان را در پنج صحنه به تصویر کشیده است. این شیوه فضاسازی چندزمانی، از ویژگی‌های نگارگری مکتب تبریز دوم به شمار می‌رود. همچنین، در سنت نگارگری ایرانی، شخصیت‌های مهم‌تر گاه در ابعادی بزرگ‌تر از دیگر شخصیت‌ها ترسیم می‌شوند؛ ویژگی‌ای که در تصویر شیرین و همراهان او نیز قابل مشاهده است.


روز جهانی میراث فرهنگی ناملموس یادآور این نکته است که پاسداشت میراث فرهنگی، تنها به نگهداری از آثار تاریخی محدود نمی‌شود؛ بلکه شناخت و انتقال روایت‌ها، سنت‌ها و حافظه فرهنگی نیز نقشی مهم در تداوم هویت فرهنگی و پیوند نسل‌ها دارد.